HBIM là gì?
“HBIM” là viết tắt của Historic / Heritage Building Information Modeling — tức là ứng dụng phương pháp BIM (Building Information Modeling) cho các công trình lịch sử, di tích, kiến trúc có giá trị văn hóa.
Mô hình Thông tin Công trình Lịch sử (HBIM) là một bước phát triển mở rộng của BIM, được thiết kế dành riêng cho các công trình có giá trị lịch sử và di sản. HBIM tập trung vào việc quản lý và lưu trữ thông tin của các công trình cổ thông qua những mô hình tham số (parametric objects) — được hình thành từ sự kết hợp giữa dữ liệu hiện tại và tư liệu nghiên cứu lịch sử.
Quy trình tạo mô hình HBIM
Bước 1: Thu thập dữ liệu hiện trạng
Các kỹ thuật viên sẽ sử dụng công nghệ hiện đại để khảo sát chi tiết công trình — có thể là chụp ảnh quang trắc (photogrammetry) hoặc quét đám mây điểm (laser scanning) — nhằm ghi lại chính xác từng cấu trúc, vật liệu và tình trạng của công trình ở thời điểm hiện tại.
Bước 2: Tạo mô hình
Sau khi dữ liệu được thu thập, chúng sẽ được xử lý và chuyển đổi thành mô hình 3D hoặc tour kỹ thuật số trong phần mềm BIM.
Những công trình quy mô lớn hoặc có chi tiết phức tạp sẽ cần nhiều thời gian hơn để mô hình hóa.
Tùy theo phương thức thu thập dữ liệu, sản phẩm đầu ra có thể là mô hình Revit hoặc tour 3D tương tác trên Matterport.
Nguồn ảnh: Sưu tầm
Bước 3: Tích hợp & Trình xem
Mô hình hoặc tour sau đó được tải lên hệ thống cơ sở dữ liệu, nơi tích hợp sẵn công cụ quản lý file và trình xem trực quan.
Tại đây, các chuyên gia bảo tồn có thể bắt đầu tải lên tư liệu lịch sử liên quan để lưu trữ và đối chiếu.
Bước 4: Xây dựng kế hoạch hiển thị lớp dữ liệu lịch sử
Một công trình có thể từng thay đổi nội thất qua nhiều thời kỳ khác nhau. Nếu được yêu cầu thì những hình ảnh cổ, thư từ, bản vẽ, hay tài liệu tư liệu đều được đưa vào hệ thống để người xem có thể khám phá và tương tác, cảm nhận sự thay đổi của công trình qua năm tháng.
Bước 5: Phân tích vật liệu
Các mô hình HBIM có thể chứa thông tin về loại vật liệu, mức độ hư hại, hoặc tình trạng bảo tồn hiện tại.
Những dữ liệu này giúp chuyên gia hiểu rõ quy luật xuống cấp, từ đó lập kế hoạch trùng tu và bảo trì phòng ngừa.
Trong hệ thống HBIM, các thông tin này có thể được hiển thị dưới dạng bản đồ nhiệt (heat map), điểm chú thích, hoặc ghi chú trực quan ngay trong mô hình.
Bước 6: Hoàn thiện và trải nghiệm
Khi toàn bộ dữ liệu đã hoàn thiện, mô hình HBIM chính thức được đưa vào sử dụng. Ngoài mục đích bảo tồn và nghiên cứu nội bộ, công chúng có thể được truy cập trực tuyến để:
-
Quan sát sự thay đổi của công trình qua thời gian,
-
Hiểu thêm về quá trình bảo tồn,
-
Và nâng cao nhận thức, gây quỹ cho việc duy trì di sản.
Ứng dụng của HBIM
-
Góp phần bảo tồn thông qua ghi chép (Preservation through Documentation)
Trong nhiều dự án trùng tu, công trình di sản có thể phải trải qua những thay đổi đáng kể.
Trước khi can thiệp, nhóm dự án thường lựa chọn ghi nhận và lưu trữ toàn bộ hiện trạng gốc của công trình — như một hồ sơ tư liệu quý giá phục vụ cho công tác nghiên cứu, bảo tồn và tham chiếu trong tương lai.
-
Phân tích
HBIM là công cụ mạnh mẽ giúp phát hiện và hiểu rõ những vấn đề tiềm ẩn của công trình — chẳng hạn như sự suy yếu cấu trúc, hao mòn vật liệu, hoặc biến dạng nền móng — mà các phương pháp truyền thống khó nhận ra.
Dữ liệu thu được cho phép các kỹ sư lên kế hoạch can thiệp hợp lý và an toàn.
Một ví dụ điển hình là Tháp nghiêng Pisa (Ý), nơi các chuyên gia đã phải đối mặt với hàng thế kỷ thách thức trước khi công trình được ổn định thành công vào thế kỷ 21.
-
Phục dựng công trình
Khi thông tin đã được lưu trữ và trực quan hóa, nhóm dự án có thể tận dụng môi trường HBIM để lập kế hoạch, mô phỏng và triển khai công tác phục hồi trong một không gian dữ liệu phong phú và đồng bộ.
Điều này giúp quá trình phục hồi diễn ra khoa học, tiết kiệm và tôn trọng giá trị nguyên bản của công trình.
-
Quản lý công trình
Các tổ chức và hiệp hội bảo tồn di sản có thể sử dụng mô hình HBIM để quản lý, bảo trì và giám sát các công trình lịch sử theo thời gian thực.
Thông qua môi trường số hóa này, toàn bộ quy trình từ theo dõi tình trạng, lên kế hoạch bảo dưỡng, đến bảo vệ di sản lâu dài đều được quản lý thống nhất, hiệu quả và minh bạch.
Dịch vụ HBIM – Số hóa di sản & công trình lịch sử với độ chính xác cao tại OneBIM
Tại OneBIM, dịch vụ HBIM (Historic Building Information Modeling) giúp số hóa toàn diện các công trình tôn giáo, di sản văn hóa và kiến trúc cổ thông qua công nghệ Laser Scan 3D – Scan to BIM. Dữ liệu đám mây điểm (point cloud) được xử lý và mô hình hóa thành mô hình HBIM chi tiết, phục vụ bảo tồn, nghiên cứu, trùng tu và quản lý vòng đời công trình.
Vì sao nên chọn OneBIM cho dự án HBIM?
- Độ chính xác cao đến từng milimet: Ứng dụng hệ thống Laser Scan 3D thế hệ mới, đảm bảo mô hình HBIM phản ánh đúng hiện trạng thực tế.
- Hiểu đặc thù di sản & kiến trúc tôn giáo: Đội ngũ OneBIM có kinh nghiệm triển khai với nhiều nhà thờ, chùa, công trình cổ – am hiểu đặc điểm vật liệu, không gian và yêu cầu bảo tồn.
- Quy trình Scan to HBIM tối ưu: Tối ưu thời gian khảo sát, xử lý và bàn giao; hỗ trợ nhiều định dạng như Revit, IFC, SketchUp.
- Dữ liệu giá trị lâu dài: Mô hình HBIM tích hợp thông tin vật liệu, lịch sử bảo trì, tình trạng xuống cấp, hỗ trợ ra quyết định trong bảo tồn và quản lý.
- Hỗ trợ Virtual Tour 360°: Tạo trải nghiệm tham quan số và lưu trữ thông tin di sản dưới dạng không gian thực tế ảo.
Liên hệ OneBIM ngay hôm nay
👉 Bạn cần số hóa di sản, khảo sát công trình cổ, hoặc xây dựng mô hình HBIM chính xác?
OneBIM sẵn sàng đồng hành từ khảo sát – mô hình hóa – đến ứng dụng thực tế.
📩 Liên hệ tư vấn: hoang.lam@onebimvn.com | Hotline: 033 66 77 468 (Zalo) | Fanpage: OneBIM
ĐỌC THÊM TIN TỨC LIÊN QUAN:
